Hof van Justitie EU, zaak C-497/99, ECLI:EU:C:2004:236 (Succhi di Frutta)

Waar ging de zaak over
In het kader van een voedselhulpprogramma voor enkele landen op de Kaukasus, organiseerde de Europese Commissie een aanbesteding voor de levering van vruchtensap en vruchtenjam. In plaats van met geld zou de opdrachtnemer betaald worden met uit de markt genomen appelen. De inschrijvers moesten aangeven, welke hoeveelheid appelen zij als betaling voor hun leveringen verlangden. Nadat de inschrijvers hun offertes hadden ingediend, besloot de Commissie dat in plaats van appelen ook perziken konden worden overgenomen. Succhi di Frutta, een Italiaanse fruitsapproducent, had geen aanbieding gedaan voor perziken, omdat enkel appelen waren gevraagd. Haar concurrenten daarentegen wel. Die gingen er met de buit vandoor.

Wat oordeelde het hof
Het HvJ EU gaf de Commissie een gevoelige tik op de vingers. Het oordeelde dat het gelijkheidsbeginsel met zich brengt dat alle voorwaarden en modaliteiten van een procedure op een duidelijke, precieze en ondubbelzinnige wijze in de aanbestedingsstukken moeten worden geformuleerd zodat een behoorlijk geïnformeerde en normaal oplettende inschrijver hieruit kan opmaken wat van hem wordt gevraagd en de aanbesteder kan controleren of alle inschrijvingen aan de gestelde
criteria voldoen. De voorwaarden moeten zowel tijdens aanbesteding als na opdrachtverlening nauwgezet en op dezelfde wijze moeten worden nageleefd. Aan die voorwaarden voldeed de aanbestedingsprocedure van de Commissie bepaald niet.

Relevantie voor de praktijk
De rechtsregel siert sindsdien elke pleitnota van de zichzelf respecterende aanbestedingsrecht advocaat en vormt in talloze uitspraken het vertrekpunt van de beoordeling van rechters. Het hof heeft in een paar zinnen feilloos de essentie van het gelijkheidsbeginsel en het transparantiebeginsel uitgelegd en kaders gesteld waaraan aanbesteders en inkoopspecialisten zich bij het opzetten van procedures kunnen houden. Daarmee is het Succhi di Frutta-arrest een waar ‘landmark’ arrest.

En nog iets
Terug naar de casus. De Commissie vergeleek 1 ton appelen met 0,91 ton perziken. Hoe zouden de appelen zich daarbij voelen? Pure discriminatie!