Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 9 januari 2024,ECLI:NL:GHARL:2024:171

Het Gerechtshof Arnhem-Leeuwaren heeft op 9 januari 2024 een interessante uitspraak gedaan over een semi-drijvende villa die bij normale waterhoogte op een betonnen platform op het land staat, maar bij hoog water tijdelijk drijft. De vraag die in deze zaak voorlag was of de woning als onroerende zaak moest worden aangemerkt. Dit was van belang voor de vraag of sprake was van huurbescherming. Daar de constructie van deze semi-drijvende woning niet bestemd was om te drijven, maar bedoeld was om op de betonpalen te rusten, komt het Hof tot de conclusie dat de woning wel degelijk geldt als een onroerende zaak.

Bonaire loopt net als Nederland grote risico’s vanwege klimaatveranderingen. De zeespiegel stijgt en de wateroverlast neemt toe. Dat raakt mij. Als advocaat op Bonaire volg ik dan ook graag de uitspraken die gaan over innovatie en duurzaamheid in de bouw. Zo kwam ik de uitspraak tegen van het Hof Arnhem-Leeuwaren van
9 januari 2024 over een semi-drijvende woning die bij hoog water tijdelijk kan drijven. Hoewel drijvend bouwen technisch mogelijk is, blijken er juridisch de nodige uitdagingen aan te zitten.

In het welbekende Woonark-arrest^[1] oordeelde de Hoge Raad dat de constructie van de woonark bestemd is om
te drijven en de woonark ook daadwerkelijk drijft. Hierdoor kwalificeert het als een schip en een schip is in het
algemeen een roerende zaak. Om die reden is volgens de Hoge Raad geen sprake van een onroerende zaak.
Later oordeelde de Hoge Raad dat een waterwoning, ondanks het gebrek aan zelfstandig drijfvermogen, ook
aangemerkt moest worden als roerende zaak.^[2]

De waterwoning was bevestigd aan stabilisatiepalen waarmee werd voorkomen dat de woning kon kantelen. In de uitspraak van het Hof Arnhem-Leeuwaren van 9 januari 2024 oordeelde het Hof evenwel dat een semi-drijvende villa wel een onroerende zaak kan zijn. De semi-drijvende villa’s staan bij normale waterhoogte op een betonnen platform op het land. Enkel bij hoog water gaan deze villa’s tijdelijk drijven. Daalt het water weer dan komen zij vanzelf weer op hun platform terug.

De waterwoning was bevestigd aan stabilisatiepalen waarmee werd voorkomen dat de woning kon kantelen. In de uitspraak van het Hof Arnhem-Leeuwaren van 9 januari 2024 oordeelde het Hof evenwel dat een semi-drijvende villa wel een onroerende zaak kan zijn. De semi-drijvende villa’s staan bij normale waterhoogte op een betonnen platform op het land. Enkel bij hoog water gaan deze villa’s tijdelijk drijven. Daalt het water weer dan komen zij vanzelf weer op hun platform terug.

Hierdoor zijn de bepalingen die gelden voor onroerende zaken van toepassing zoals huurbescherming en de
mogelijkheid tot het vestigen van een hypotheek. Een goede zaak ter stimulering van toekomstbestendig bouwen, ook op de Caribische eilanden.

^[1] Hoge Raad 15 januari 2010, ECLI:NL:HR:2010:BK9136.

^[2] Hoge Raad 9 maart 2012, ECLI:NL:HR:2012:BV8198.